Thực trạng sử dụng máy cấy lúa Deadong S1-600R

Tổng quan cơ giới hóa trong sản xuất nông nghiệp.

Cơ giới hoá trong sản xuất nông nghiệp tại Việt Nam tương lai là cuộc “chạy đua” giữa máy cấy và máy sạ hàng (không phải công cụ sạ hàng). Máy nào đạt 8 ha/ngày, 16 ha/ngày… sẽ chiếm ưu thế. Cuộc đua này không chỉ là cơ khí, mà có sự tham gia của các nhà nông học và khuyến nông, sao cho năng suất cây trồng khi sử dụng loại máy khuyến cáo phải cao và đạt hiệu quả kinh tế rõ rệt.

So sánh cấy tay và cấy máy (máy Daedong S1-600R)

Ưu diểm:

– Quá trình chuẩn bị giống dễ bị lẫn các loại lúa tạp khác

– Cấy tay có thể làm trên ruộng không bằng phẳng hoặc ngập nước, bằng cách dùng mạ khá già. (Nhưng máy cấy đòi hỏi đất bằng, ngập vừa phải).

– Cấy tiết kiệm diện tích đất trong thời gian làm mạ 12- 20 ngày, thời gian này để vệ sinh đồng ruộng, hoặc cho đất có thêm thời gian phân hủy dư thừa thực vật trên ruộng.

– Khi thời tiết không thuận lợi vào thời điểm gieo giống, cấy giúp cây lúa phát triển dễ hơn.

– Hạn chế tác hại của ốc bươu vàng so với sạ.

– Lợi thế “chạy đua” với cỏ dại, khi cây lúa non vào ruộng đã lớn hơn cây cỏ.

– Cấy tiết kiệm lượng giống khá nhiều (chỉ 50- 60 kg/ha, so với sạ 120- 200 kg/ha).

Nhược điểm/ hạn chế:

– Cấy thủ công tốn nhiều công lao động: Làm mạ, nhổ mạ, cấy. mất 25- 35 công ha.

– Máy cấy khá đắt, cần đầu tư hoàn chỉnh bao gồm máy cấy, hệ thống làm mạ (khay gieo mạ, dây chuyền làm mạ,…), thời gian sử dụng không nhiều (do thời vụ).

– Sử dụng máy cấy đòi hỏi ruộng phải tương đối bằng phẳng, mặt ruộng phải còn bùn và phải chủ động nguồn nước tưới tiêu.

– Phải có quy trình làm mạ đúng kỹ thuật (được gieo trồng bằng khay gieo mạ) và tuổi mạ tùy theo vụ trong năm

– Thực hiện trên thửa ruộng diện tích không nhỏ quá (như ở ĐBSCL có lẽ phải từ 3.000m² trở lên ).

– Thợ lái máy cấy phải được đào tạo kỹ thuật lái, duy tu bảo dưỡng.

So sánh năng suất lúa giữa cấy máy và cấy tay

Cấy bằng máy cấy Deadong S1-600R – Hàn Quốc. Năng suất thu hoạch từ cấy máy chỉ kém hơn cấy tay với các giống lúa ngắn ngày (90 ngày). Năng suất tương đương với các giống 105 ngày. Kết luận về tính vượt trội của các loại máy cấy, cả trong sản xuất giống và lương thực, như sau:

Sản xuất giống lúa xác nhận, giảm được 30- 40 kg/ ha giống lúa nguyên chủng; sản xuất lúa hàng hóa giảm 50-60 kg giống lúa xác nhận. Khâu làm mạ và cấy giảm được 2 – 2.5 triệu/ha so với cấy tay. Năng suất cây trồng: tăng 5 -25% tùy theo giống và thời vụ (trong vụ Hè Thu thì dùng máy cấy cho năng suất tăng thêm cao nhất trên 25%, còn vụ Đông Xuân mức tăng 5- 10%), không đáng kể so với phương pháp cấy thủ công. Tổng lợi nhuận thu được so với phương cấy thủ công: tăng thêm từ 3,5- 5 triệu đồng/ha tùy theo vụ, giống dài hay ngắn ngày.

Điều kiện đồng ruộng cho máy cấy

Thửa ruộng phải đáp ứng các điều kiện sau:

– Tương đối bằng phẳng, không gồ ghề; ruộng có mức nước không quá 6 cm để cấy chính xác và mạ không trôi, không dưới 1 cm để đất không bết bùn bám vào bánh xe máy cấy.

– Rơm rạ và dư thừa cây trồng được vùi sâu dưới đất (nếu không: mạ nổi, cấy không đều, mạ bị hư)

– Mặt ruộng nhuyễn vừa đủ (còn bùn, không quá nhuyễn) và chủ động nguồn nước tưới tiêu. Lớp bùn không sâu quá 30 cm, không cạn dưới 10 cm.

Quá trình Làm mạ khay

Máy cấy lúa 6 hàng Daedong S1 600R đòi hỏi chuẩn bị mạ phù hợp. Thảm mạ theo máy được “chuẩn hóa” nhờ gieo trên các khay chứa mạ (khay gieo mạ). Thảm mạ dày từ 2 đến 3 cm. “Đất” làm mạ được sàng kỹ và có độ xốp phù hợp, thực chất là “giá thể” có dinh dưỡng để cây mạ phát triển.

Ở nhiều nơi ở Đồng bằng Sông Cửu Long, dùng đất trộn xơ dừa, tốn khoảng 250 kg xơ/ha. Tùy loại đất, có thể dùng ít hoặc nhiều xơ dừa hơn. Sử dụng khay gieo mạ cấy Trọng Đức là một phương án tối ưu trong quá trình chuẩn bị mạ giống do nó có thiết kế nhỏ gọn, phù hợp với mọi loại máy cấy, việc sử dụng kết hợp giữa máy cấy lúa 6 hàng Daedong S1 600R với khay gieo mạ Trọng Đức giúp mang lại hiệu quả cao trong quá trình canh tác.

Phân ra 2 loại mạ: (Không dùng mạ già hơn với máy cấy)

Mạ non 2- 2,5 lá; cây mạ cao 10- 15 cm; mạ khoảng 12 ngày tuổi.

Mạ vừa 3- 4 lá; cây mạ cao 16- 22 cm, mạ khoảng 14-16 ngày tuổi.

Gieo mạ thủ công khá tốn lao động và không đều, nên đã có máy gieo mạ (gieo trên khay gieo mạ). Máy thực hiện 4 công đoạn: Rãi đất nền; Tưới nước; Gieo hạt; Rãi đất phủ.

Khay được di chuyển qua các công đọan này, nhờ băng tải. Lượng hạt gieo, lượng nước tưới và lượng đất rãi đều có thể điều chỉnh theo yêu cầu. Kết thúc, ta có các khay ẩm nước, được gieo đều, và đất phủ được gạt phẳng và sạch thành khay.

Sau 12- 15 ngày có thể gở mạ khỏi khay gieo mạ, cuộn tròn và chở đến máy.

Khi làm mạ, 1 ha cần 250 khay mạ, choán diện tích khoảng 50 m². Nếu làm nhiều, ví dụ cho 100 ha, cần 0,5 ha làm mạ, và khoảng 25.000 khay mạ.

Hiện nay do tình hình lao động thiếu, do công nghiệp, xây dựng và dịch vụ phát triển, nên giá ngày công cao gấp 5- 10 lần trước kia. Do vậy, giá máy cấy dù vẫn tương đối đắt, nhưng không quá cao khi so sánh tương đối với công lao động. Có nhiều mẫu máy với năng suất cấy cao, cỡ 4 ha/ngày. Các nhà sản xuất lớn như Kubota, Yanmar v.v., sau khi lập được hệ thống đại lý máy gặt đập liên
hợp, thì không khó để thêm máy cấy vào danh mục bán hàng, bảo dưỡng và phụ tùng. Số vụ lúa tăng lên 2- 3 vụ, thời gian sử dụng nhiều sẽ giảm khấu hao.

Do đó, với sản xuất lúa thương phẩm, tương lai là cuộc “chạy đua” giữa máy cấy và máy sạ hàng (không phải công cụ sạ hàng). Cuộc đua này không chỉ là cơ khí, mà có sự tham gia của các nhà nông học và khuyến nông, sao cho năng suất cây trồng khi sử dụng loại máy khuyến cáo phải cao và đạt hiệu quả kinh tế rõ rệt.